ప్రస్తుతం పశ్చిమాసియాలో నెలకొన్న ఉద్రిక్త పరిస్థితులు ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థను అతలాకుతలం చేస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా ఇరాన్ సుప్రీం లీడర్ ఖమేనీ మరణం తర్వాత ఇరాన్ ప్రతీకార దాడులకు దిగడంతో యుద్ధం మరింత ముదిరింది. ఈ భౌగోళిక రాజకీయ పరిణామాలు నేరుగా ఇంధన ధరలపై ప్రభావం చూపుతున్నాయి. భారత్ తన అవసరాలకు సరిపడా ఎల్పీజీ (LPG) మరియు ఎల్ఎన్జీ (LNG) కోసం ఎక్కువగా ఖతార్ వంటి పశ్చిమాసియా దేశాలపై ఆధారపడుతుంది. యుద్ధం కారణంగా సముద్ర రవాణా మార్గాలకు ఆటంకం ఏర్పడటంతో Gas Cylinder ధరలు పెరిగే సూచనలు కనిపిస్తున్నాయి. ఇప్పటికే అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో ముడి చమురు ధరలు పెరుగుతుండటంతో, ఆయిల్ మార్కెటింగ్ కంపెనీలు గ్యాస్ ధరలను పెంచే ఆలోచనలో ఉన్నట్లు సమాచారం. ఈ మార్పులు సామాన్యుడి నెలవారీ బడ్జెట్ను ఎలా ప్రభావితం చేస్తాయో ఇప్పుడు వివరంగా తెలుసుకుందాం.
యుద్ధం – గ్యాస్ సరఫరా వ్యవస్థకు ముప్పు
ఇరాన్-ఇజ్రాయెల్ మధ్య జరుగుతున్న యుద్ధం కేవలం ఆ రెండు దేశాలకే పరిమితం కాకుండా దుబాయ్, ఖతార్ వంటి పొరుగు దేశాలకు కూడా వ్యాపించింది. భారత్ తన గ్యాస్ దిగుమతుల్లో మెజారిటీ వాటాను ఖతార్ నుండే పొందుతుంది. అయితే, రవాణా మార్గంలో అత్యంత కీలకమైన ‘హార్ముజ్ జలసంధి’ వద్ద యుద్ధం కారణంగా ఉద్రిక్తతలు నెలకొన్నాయి. ఈ మార్గం ద్వారానే ప్రపంచంలోని 20 శాతం ఇంధన రవాణా జరుగుతుంది.
ఇరాన్ ఈ జలసంధిని అడ్డుకుంటే లేదా అక్కడ దాడులు జరిగితే గ్యాస్ సరఫరా పూర్తిగా నిలిచిపోతుంది. సరఫరాలో అంతరాయం ఏర్పడితే డిమాండ్ పెరిగి Gas Cylinder ధరలు ఆకాశాన్ని తాకుతాయి. గతంలో రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధ సమయంలో కూడా మనం ఇలాంటి పరిస్థితినే చూశాం. అప్పట్లో సరఫరా గొలుసు దెబ్బతినడం వల్ల అంతర్జాతీయంగా గ్యాస్ ధరలు రికార్డు స్థాయికి చేరాయి. ఇప్పుడు అదే పరిస్థితి పునరావృతమయ్యేలా కనిపిస్తోంది.
ముడి చమురు ధరల ప్రభావం మరియు నిల్వల కొరత
వంట గ్యాస్ ధరలు నేరుగా అంతర్జాతీయ ముడి చమురు (Crude Oil) ధరలపై ఆధారపడి ఉంటాయి. ప్రస్తుతం బ్రెంట్ ముడి చమురు ధరలు యుద్ధం వల్ల నిరంతరం పెరుగుతున్నాయి. చమురు ధరలు పెరిగినప్పుడు ఎల్పీజీ తయారీ వ్యయం కూడా పెరుగుతుంది. భారత్లో ప్రస్తుతం గ్యాస్ నిల్వలు పరిమితంగా ఉన్నాయని, దిగుమతులు తగ్గితే కొరత ఏర్పడే అవకాశం ఉందని బిజినెస్ వర్గాలు చెబుతున్నాయి.
మార్చి 1వ తేదీన ఆయిల్ మార్కెటింగ్ కంపెనీలు వాణిజ్య (Commercial) గ్యాస్ సిలిండర్ ధరను రూ.30 మేర పెంచాయి. అయితే, గృహ అవసరాలకు వాడే డొమెస్టిక్ Gas Cylinder ధరలను ప్రస్తుతానికి స్థిరంగా ఉంచాయి. కానీ, యుద్ధం మరికొన్ని రోజులు ఇలాగే కొనసాగితే, కంపెనీలు తమపై పడుతున్న అదనపు భారాన్ని వినియోగదారులపైకి మళ్లించడం ఖాయం. ఇది జరిగితే సామాన్య గృహిణుల వంటగది బడ్జెట్ తలకిందులవుతుంది.
ఖతార్పై ఆధారపడటం – భారత్కు ఉన్న సవాలు
ప్రపంచంలోనే ఎల్ఎన్జీ (LNG) ఎగుమతుల్లో ఖతార్ అగ్రస్థానంలో ఉంది. చైనా తర్వాత భారత్ ఈ దేశం నుండి అత్యధికంగా గ్యాస్ కొనుగోలు చేస్తుంది. పశ్చిమాసియాలో అస్థిరత నెలకొంటే, ఖతార్ నుండి వచ్చే నౌకలు సురక్షితంగా భారత్కు చేరుకోవడం కష్టతరమవుతుంది. యుద్ధం వల్ల ఇన్సూరెన్స్ ప్రీమియంలు మరియు రవాణా ఛార్జీలు పెరగడం వల్ల కూడా గ్యాస్ ధరలు ఖరీదైనవిగా మారుతాయి.
సామాన్యులపై ఈ భారం పడకుండా ఉండాలంటే ప్రభుత్వం సబ్సిడీలను పెంచాల్సి ఉంటుంది. అయితే, ఆర్థిక లోటు పెరుగుతున్న తరుణంలో ప్రభుత్వం ఎంతవరకు భరిస్తుందనేది ప్రశ్నార్థకంగా మారింది. Gas Cylinder ధరల పెరుగుదల వల్ల కేవలం వంట గ్యాస్ మాత్రమే కాకుండా, హోటల్ తిండ్లు మరియు ఇతర నిత్యావసరాల ధరలు కూడా పరోక్షంగా పెరిగే అవకాశం ఉంది. రాబోయే కొద్ది రోజులు గ్యాస్ ధరల విషయంలో అత్యంత కీలకమని నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
ధరల పెంపు – భవిష్యత్తు అంచనాలు
ప్రస్తుతం దేశంలోని వివిధ నగరాల్లో డొమెస్టిక్ గ్యాస్ సిలిండర్ ధరలు రూ.800 నుండి రూ.950 మధ్యలో ఉన్నాయి (సబ్సిడీని బట్టి). యుద్ధ ప్రభావం గనుక తీవ్రంగా ఉంటే, ఈ ధరలు ఒక్కసారిగా రూ.100 నుండి రూ.150 వరకు పెరిగే ప్రమాదం ఉందని విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు. పశ్చిమాసియా దేశాల మధ్య చర్చలు సఫలమై యుద్ధం ఆగిపోతే తప్ప ఈ ముప్పు తొలగదు.
వినియోగదారులు గ్యాస్ను పొదుపుగా వాడుకోవాలని, ప్రభుత్వం కూడా ప్రత్యామ్నాయ మార్గాల ద్వారా దిగుమతులు పెంచేందుకు ప్రయత్నించాలని సూచిస్తున్నారు. Gas Cylinder ధరల నియంత్రణకు ప్రభుత్వం ఎటువంటి చర్యలు తీసుకుంటుందో వేచి చూడాలి. గత ఏడాది కాలంగా గృహ అవసరాల సిలిండర్ ధరలు స్థిరంగా ఉండటం కొంత ఊరట కలిగించే అంశమైనా, ప్రస్తుత అంతర్జాతీయ పరిణామాలు ఆ స్థిరత్వాన్ని దెబ్బతీసేలా ఉన్నాయి.
Conclusion
ముగింపుగా, పశ్చిమాసియాలో జరుగుతున్న ఇరాన్-ఇజ్రాయెల్ యుద్ధం సామాన్యుడి వంటగదిపై పెను ప్రభావాన్ని చూపనుంది. రవాణా మార్గాలకు ఆటంకం ఏర్పడటం మరియు ముడి చమురు ధరలు పెరగడం వల్ల Gas Cylinder ధరలు భారత్లో భారీగా పెరిగే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా ఖతార్ వంటి దేశాల నుండి దిగుమతులు తగ్గితే, గ్యాస్ కొరత ఏర్పడి ధరలు ఆకాశాన్ని తాకుతాయి. ప్రభుత్వం తక్షణమే స్పందించి నిల్వలను పెంచడం మరియు ధరల స్థిరీకరణకు చర్యలు తీసుకోవడం అత్యవసరం. యుద్ధం త్వరగా ముగియాలని, సామాన్యులపై ఆర్థిక భారం తగ్గాలని ఆశిద్దాం. అప్పటి వరకు ఇంధన వనరులను పొదుపుగా వాడుకోవడం మరియు అధికారిక అప్డేట్స్ గమనిస్తూ ఉండటం మంచిది.
Caption:
గ్యాస్ ధరల సెగ! యుద్ధ ప్రభావంతో పెరగనున్న Gas Cylinder ధరలు.. సామాన్యుడి జేబుకు చిల్లు పడనుందా? పూర్తి వివరాల కోసం ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి. ఈ వార్తను మీ మిత్రులకు షేర్ చేయండి. Visit: https://www.buzztoday.in